رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان:هوشمندسازی آبیاری راهکار همدان برای افزایش بهرهوری آب
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان گفت: اجرای آبیاری هوشمند در مزارع استان، به طور متوسط بیش از ۲۰ درصد بهرهوری فیزیکی آب را افزایش داده و امسال توسعه این طرح در سطح ۸۰۰ هکتار از اراضی کشاورزی استان در دستور کار قرار دارد.
به گزارش دید روز، حمزه خانجانیافشار رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان اظهارکرد: اجرای آبیاری هوشمند در مزارع استان، به طور متوسط بیش از ۲۰ درصد بهرهوری فیزیکی آب را افزایش داده و امسال توسعه این طرح در سطح ۸۰۰ هکتار از اراضی کشاورزی استان در دستور کار قرار دارد.
وی با بیان اینکه تأمین امنیت غذایی بدون حفظ منابع تولید امکانپذیر نیست، افزود: آب و خاک دو منبع اصلی تولید هستند و مدیریت صحیح آنها نقش مهمی در تداوم تولید محصولات کشاورزی دارد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان با اشاره به اقدامات انجامشده در حوزه خاک اظهار کرد: مطالعات تفصیلی خاک در بیش از ۶۰۰ هزار هکتار از اراضی استان انجام شده و اکنون جمعبندی اطلاعات به منظور تهیه یک بانک اطلاعاتی جامع در حال انجام است.
خانجانی افشار افزود: این مطالعات با همکاری دستگاههای مختلف از جمله منابع طبیعی، محیط زیست، دانشگاه و جهاد کشاورزی انجام شده و پس از تکمیل، میتوان بر اساس نوع و کلاس خاک، شرایط منطقه و الگوی کشت، توصیههای دقیقتری برای انتخاب محصول مناسب در هر منطقه ارائه کرد.
وی ادامه داد: ویژگیهای خاک در عملکرد محصولات تأثیر قابل توجهی دارد؛ برای نمونه، عملکرد گندم در کلاسهای مختلف خاک میتواند تفاوت چشمگیری داشته باشد و در خاکهای نامناسب، عملکرد محصول حتی به یکچهارم یا یکپنجم خاکهای مناسب برسد.
۱۶۵ هزار هکتار مجهز به سامانههای نوین آبیاری
خانجانی افشار با اشاره به اقدامات انجامشده برای مدیریت منابع آب گفت: اجرای سامانههای نوین آبیاری در استان از سال ۱۳۷۴ آغاز شده و تاکنون حدود ۱۶۵ هزار هکتار از اراضی کشاورزی به این سامانهها مجهز شده است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان افزود: با وجود توسعه سامانههای نوین، در برخی موارد راندمان واقعی آبیاری با راندمان اسمی فاصله دارد که یکی از دلایل آن رعایت نشدن زمانبندی مناسب آبیاری توسط کشاورزان است.
وی با اشاره به اجرای طرح هوشمندسازی آبیاری در استان اظهار کرد: در این طرح اطلاعاتی از جمله نوع و کیفیت خاک، منبع آب، نوع کشت و شرایط مزرعه در کنار اطلاعات دقیق هواشناسی شامل بارش، سرعت باد و تبخیر و تعرق مورد استفاده قرار میگیرد.
وی افزود: این اطلاعات توسط سامانه تحلیل شده و برنامه دقیق آبیاری در اختیار کشاورز قرار میگیرد تا آب مورد نیاز گیاه، نه کمتر و نه بیشتر، تأمین شود.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان گفت: مرحله نخست این طرح در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ در سطح ۲۰۰ هکتار و در ۱۱ مزرعه از ۱۰ شهرستان استان اجرا و نتایج آن توسط مرکز تحقیقات کشاورزی ارزیابی شد.
خانجانی افشار افزود: نتایج ارزیابی نشان داد اجرای آبیاری هوشمند به طور متوسط بیش از ۲۰ درصد افزایش بهرهوری فیزیکی آب را به همراه داشته و در برخی محصولات این افزایش به حدود ۴۰ درصد نیز رسیده است.
توسعه هوشمندسازی در مزارع بزرگ
وی با بیان اینکه حفظ درآمد کشاورز، عامل مهم در استقبال از روشهای مدیریت مصرف آب است، اظهار کرد: تجربه اجرای طرح نشان داده است که با کاهش مصرف آب و افزایش عملکرد محصول میتوان درآمد کشاورز را حفظ کرد و همین موضوع زمینه استقبال بیشتر کشاورزان را فراهم کرده است.
وی افزود: امسال اجرای این طرح در سطح ۸۰۰ هکتار از مزارع استان برنامهریزی شده و تمرکز بر مزارع بزرگ و کشاورزان پیشرو، بهویژه مزارع بالای ۵۰ هکتار است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان ادامه داد: تاکنون قرارداد اجرای طرح برای حدود ۶۰۰ هکتار بین کشاورزان و یک شرکت دانشبنیان منعقد شده و عملیات اجرایی آن در حال انجام است.
وی با اشاره به حمایت دولت از توسعه آبیاری هوشمند گفت: برای اجرای این طرح در ۸۰۰ هکتار، به ازای هر هکتار ۵ میلیون تومان یارانه دولتی پرداخت میشود.
خانجانی افشار گفت: در پیشرفتهترین شکل آبیاری هوشمند، حسگرهای رطوبت خاک و سایر تجهیزات به شیرهای برقی متصل میشوند تا هر زمان رطوبت خاک از میزان مورد نیاز گیاه کمتر شد، سیستم به صورت خودکار فعال شود.
وی افزود: با توجه به هزینه اولیه و نگهداری بالای این سیستم، در شرایط فعلی استفاده از روش نرمافزاری و ارائه برنامه دقیق آبیاری به کشاورزان، گزینه مناسبتری برای توسعه گسترده در استان است.
