اشورا؛ آنجا که عقل و عزت در کنار هم ایستادند
هر سال با فرارسیدن محرم، نگاهها به کربلا دوخته میشود؛ به سرزمینی که قرنهاست نماد ایستادگی، آزادگی و حقطلبی شناخته میشود.
به گزارش دید روز، هر سال با فرارسیدن محرم نگاهها به کربلا دوخته میشود؛ به سرزمینی که قرنهاست نماد ایستادگی، آزادگی و حقطلبی شناخته میشود. اما پرسش مهم این است که آیا عاشورا تنها برای گریستن و سوگواری است یا پیامی برای ساختن امروز ما نیز دارد؟
بزرگترین خطر در مواجهه با عاشورا، تقلیل دادن آن به یک واقعه صرفاً احساسی است. کربلا پیش از آنکه صحنه اندوه باشد، میدان انتخاب بود؛ انتخاب میان حقیقت و منفعت، میان مسئولیت و بیتفاوتی، میان آیندهنگری و لجاجت.
امام حسین(ع) در مسیر کربلا برای جنگ حرکت نکرده بود. آن حضرت بارها تلاش کرد حقیقت را بیان کند، افکار عمومی را آگاه سازد و راهی برای جلوگیری از فاجعه بیابد. دشمنان کربلا کسانی نبودند که صرفاً سخن دیگری داشتند؛ آنان کسانی بودند که گوش خود را بر حقیقت بستند و راهی جز تحمیل و زور باقی نگذاشتند.
از همین رو یکی از مهمترین درسهای عاشورا برای جهان امروز ضرورت حفظ عقلانیت در کنار آرمانخواهی است. جامعهای که تنها با احساس تصمیم بگیرد ممکن است هزینههای سنگینی بپردازد و جامعهای که فقط به مصلحتهای زودگذر بیندیشد، آرمانهای خود را از دست خواهد داد. هنر مدیریت یک ملت ایجاد تعادل میان این دو است.
امروز نیز ملتها با چالشهای پیچیدهای روبهرو هستند؛ از بحرانهای اقتصادی گرفته تا تنشهای سیاسی و امنیتی، در چنین شرایطی آنچه میتواند راهگشا باشد نه افراط در تقابل و نه انفعال در برابر مشکلات، بلکه تصمیمگیری مبتنی بر منافع مردم، خرد جمعی و حفظ کرامت انسانی است.
عاشورا به ما میآموزد که عزت با رنج دادن مردم معنا پیدا نمیکند. هیچ جامعهای با افزایش اضطراب، ناامیدی و فرسایش توان ملی، به قلههای پیشرفت نمیرسد. حفظ شأن و منزلت انسانها، تأمین امنیت روانی جامعه و گشودن افقهای روشن برای آینده، بخشی از همان مسئولیتی است که حکومتها و نخبگان بر دوش دارند.
اگر بخواهیم پیام کربلا را برای امروز بازخوانی کنیم، شاید بتوان آن را در یک جمله خلاصه کرد؛ اینکه در دفاع از اصول باید استوار بود، اما هرگز نباید عقلانیت را قربانی هیجان و مردم را قربانی شعارها کرد.
عاشورا میراث یک انتخاب بزرگ است؛ انتخاب عزت همراه با تدبیر، پایداری همراه با آگاهی و مقاومت همراه با مسئولیت. همین ویژگی است که پس از قرنها، کربلا را از یک حادثه تاریخی به یک مکتب زنده و الهامبخش تبدیل کرده است.
